Lakken is een van de beste manieren om hout te beschermen en er tegelijk een frisse uitstraling aan te geven. Of het nu gaat om kozijnen, deuren of meubels, een goede laklaag zorgt ervoor dat het hout bestand is tegen vocht, uv-straling en dagelijks gebruik. Veel mensen beginnen er enthousiast aan, maar lopen dan tegen problemen aan zoals ongelijke lagen of vlekken. Dat is bijna altijd te voorkomen met de juiste voorbereiding en aanpak.
Een goede voorbereiding bepaalt het eindresultaat
Voordat je ook maar een kwast aanraakt, is het belangrijk om het hout goed voor te bereiden. Begin met het ontvetten van het oppervlak. Gebruik daarvoor een verfreiniger of thinner, afgestemd op de houtsoort. Zachte houtsoorten vragen om een ander product dan hardhout. Na het ontvetten schuur je het hout met middelgrof schuurpapier, met een korrelgrootte van 150 tot 180. Schuur altijd mee met de houtnerf, anders krijg je ongewenste krassen die later zichtbaar blijven. Maak het oppervlak daarna stofvrij met een kleefdoekje. Een zachte borstel of een droog doekje werkt ook, zolang er maar geen stofdeeltjes achterblijven. Daarna ontvet je het hout nog een keer voordat je begint met het aanbrengen van de eerste laag. Die tweede ronde ontvetten klinkt misschien overdreven, maar het zorgt voor een veel betere hechting.
Zo breng je de lak goed aan
Dunne lagen zijn de sleutel tot een mooi resultaat. Één dikke laag in één keer aanbrengen lijkt sneller, maar dat leidt bijna altijd tot druppels, een ongelijk oppervlak en een lak die niet goed hecht. Breng in plaats daarvan drie dunne lagen aan en laat elke laag volledig drogen voordat je de volgende aanbrengt. Tussen de lagen door schuur je licht met fijn schuurpapier van korrel 220 tot 280. Dat zorgt voor een betere hechting van de volgende laag en een gladder eindresultaat. Werk bij voorkeur met een goede kwast of een lakroller, afhankelijk van het oppervlak. Een kwast geeft meer controle bij smalle of gedetailleerde onderdelen, terwijl een roller beter werkt op grote, vlakke oppervlakken. Let ook op de temperatuur en luchtvochtigheid tijdens het werken. Lak droogt het beste bij een temperatuur tussen de 10 en 25 graden Celsius en een lage luchtvochtigheid.
Behandeld hout opnieuw aflakken vraagt extra stappen
Gaat het om hout dat al eerder is gelakt? Dan zijn er een paar extra stappen nodig. De oude laklagen moeten eerst worden verwijderd of grondig worden voorbereid. Gebruik een heteluchtpistool samen met een verfkrabber om de oude afwerking los te maken. Werk je dicht bij glas of andere gevoelige materialen, kies dan liever voor een afbijtmiddel. Nadat de oude lagen zijn verwijderd, schuur je de beschadigde delen terug tot op het blanke hout. Vervolgens behandel je die delen zoals je bij onbehandeld hout zou doen: ontvetten, schuren en opnieuw ontvetten. De delen die nog intact zijn, schuur je dof met fijn schuurpapier of een schuurspons. Zo zorgt de nieuwe laklaag voor een goede aansluiting op het bestaande oppervlak. Sla deze stap niet over, want een nieuwe laag op een glanzend oppervlak hecht nauwelijks en bladdert snel af.
De juiste lak kiezen voor binnen en buiten
Niet elke lak is geschikt voor elke situatie. Voor binnentoepassingen zoals deuren, kozijnen en meubels gebruik je een binnenlak op waterbasis of op oplosmiddelbasis. Lak op waterbasis droogt sneller, ruikt minder sterk en is milieuvriendelijker. Lak op oplosmiddelbasis is slijtvaster en geeft een iets hardere afwerking. Voor gebruik buiten heb je een lak nodig die bestand is tegen regen, zon en temperatuurwisselingen. Kijk daarbij goed of de lak geschikt is voor de specifieke houtsoort die je wilt behandelen. Sommige houtsoorten, zoals teak, bevatten van nature veel olie. Die olie kan de hechting belemmeren, waardoor je eerst een speciale primer of ontvetter nodig hebt. Kies voor een lak met een afwerking die past bij de uitstraling die je wilt: mat, zijdeglans of hoogglans. Elke glansgraad geeft een andere look en heeft zijn eigen voor en nadelen als het gaat om onderhoud en zichtbaarheid van oneffenheden.
Veelgestelde vragen
Hoeveel lagen lak zijn nodig voor een goed resultaat?
Voor een duurzame en gelijkmatige afwerking zijn drie dunne lagen lak aan te raden. Elke laag moet volledig droog zijn voordat je de volgende aanbrengt. Tussen de lagen door licht schuren verbetert de hechting en het eindresultaat.
Kan ik hout buiten lakken of is een andere behandeling beter?
Hout buiten lakken is mogelijk, maar je hebt daarvoor een buitenlak nodig die bestand is tegen weer en wind. Voor sommige houtsoorten of constructies is een houtbeits of een dekkende beits een beter alternatief, omdat die het hout meer ruimte geven om te bewegen bij temperatuurwisselingen.
Wat doe ik als de lak na het drogen plakkerig blijft?
Als de lak plakkerig blijft na het drogen, kan dat komen door te veel lak in één laag, een te hoge luchtvochtigheid of een te lage temperatuur tijdens het aanbrengen. Laat het oppervlak langer drogen op een droge, goed geventileerde plek. Als dat niet helpt, moet je de laag verwijderen en opnieuw beginnen onder betere omstandigheden.
Is schuren tussen de lagen verplicht?
Schuren tussen de lagen lak is niet strikt verplicht, maar het wordt wel sterk aangeraden. Door licht te schuren met fijn schuurpapier zorg je ervoor dat de volgende laag beter hecht en het eindoppervlak gladder wordt. Vergeet daarna niet het stof te verwijderen voordat je de nieuwe laag aanbrengt.
