Voor het verwijderen van een knelring heb je specifiek gereedschap nodig, namelijk een knelringtrekker (ook wel knelringverwijderaar of compression fitting removal tool genoemd). Zonder dit gereedschap is een knelring vrijwel niet los te krijgen zonder de leiding of de fitting te beschadigen. Met het juiste gereedschap gaat het verwijderen snel en zonder gedoe.
Wat is een knelringtrekker en hoe werkt hij?
Een knelringtrekker is een speciaal gereedschap dat de knelring (de kleine metalen ring die de leiding vastklemt in een fitting) losschuift van de leiding. Het gereedschap grijpt precies achter de ring en duwt hem met een gecontroleerde kracht terug, zodat de fitting vrijkomt. Dat is heel anders dan prutsen met een schroevendraaier of tang, waarbij je de ring of de leiding al snel beschadigt.
Er zijn twee veelvoorkomende uitvoeringen. De eerste is een trekhuls of duwgereedschap dat je rondom de leiding plaatst en dan in de fitting duwt om de knelring vrij te maken. De tweede is een tang-achtig model waarmee je de ring vastpakt en terugtrekt. Voor dunne leidingen (zoals 6 mm of 8 mm bij pneumatische systemen) werkt het tandmodel prettig. Voor dikkere leidingen of knelringen die echt vastgebakken zitten, is de huls-variant vaak betrouwbaarder.
Welk gereedschap voor knelring verwijderen kies je?
Het gereedschap moet passen bij de maat van je leiding. Knelringtrekkers zijn verkrijgbaar voor standaardmaten zoals 4 mm, 6 mm, 8 mm, 10 mm en 12 mm. Sommige sets bevatten meerdere maten in één verpakking, wat handig is als je regelmatig met pneumatische of hydraulische systemen werkt. Check dus altijd eerst de diameter van de leiding voordat je gereedschap aanschaft.
Bij het kiezen van een knelringtrekker let je op de volgende punten:
- Leidingmaat: koop een trekker die past bij de exacte buitendiameter van je leiding.
- Materiaal: een stevige metalen uitvoering gaat langer mee dan een dunne kunststof versie.
- Universeel of merkspecifiek: sommige pneumatische fittingen (zoals van Festo of SMC) hebben iets andere afmetingen. Controleer of het gereedschap daarvoor geschikt is.
- Ergonomie: als je op moeilijk bereikbare plekken werkt, kies dan een slanker model.
Stap voor stap een knelring verwijderen
Het verwijderen zelf is eenvoudig als je de goede aanpak volgt. Hier is een praktisch stappenplan:
- Zet de druk af. Controleer altijd eerst of er geen lucht- of vloeistofdruk meer op de leiding staat. Verwijder pas dan de verbinding.
- Kies de juiste maat trekker die past rondom de leiding.
- Schuif het gereedschap over de leiding totdat het contact maakt met de voorkant van de fitting, precies op de plek waar de knelring zit.
- Druk het gereedschap stevig in de fitting. De punt van de trekker duwt de knelring naar achteren, waardoor de leiding loskomt. Dit kost soms even kracht, maar mag niet schokkerig gaan.
- Trek de leiding er vervolgens recht uit. Draai niet aan de leiding zelf, dat vervormt hem.
Bij fittingen die erg lang hebben gezeten, kan de ring wat vastzittend zijn. Gebruik dan nooit meer kracht dan het gereedschap aankan. Is de ring echt niet los te krijgen, dan is de fitting zelf misschien versleten en moet je hem vervangen.
Zelf improvisereren of toch het juiste gereedschap kopen?
Veel mensen proberen eerst een knelring los te krijgen met een smalle schroevendraaier of een tang. Dat werkt zelden goed: de ring raakt vervormd, de leiding loopt krassen op of de fitting breekt. Zeker bij frequenter gebruik van knelringverbindingen is een goede trekker de moeite waard. Naar schatting betaal je in 2026 tussen de 5 en 20 euro voor een losse trekker, afhankelijk van de kwaliteit en het merk. Een complete set met meerdere maten kost doorgaans iets meer.
Doe je het maar één keer, dan kun je overwegen of lenen of een goedkope set aanschaffen. Werk je regelmatig met knelringfittingen, dan betaalt goed gereedschap zichzelf snel terug door beschadigde leidingen en fittingen te voorkomen.
Zorg dat je het gereedschap bij de hand hebt vóór je begint. Even rondzoeken naar het juiste model terwijl de druk al af is en je midden in een klus zit, kost onnodig tijd. Met de juiste knelringtrekker op zak is het verwijderen van een knelring een klusje van nog geen minuut.
